Çocukların İnatçı Davranışları ile Nasıl Baş Edersiniz?
Çocuk Psikolojisi Ebeveynlik Ergenlik Tüm Yazılar

Çocukların İnatçı Davranışları ile Nasıl Baş Edersiniz?

Çocukların İnatçı Davranışları ile Nasıl Baş Edersiniz?

Çocuklarda inatlaşma, genellikle doğal bir davranıştır. Özellikle okul öncesi ve ergenlik döneminde inatçılık, gelişimsel bir özellik olarak görülür. İnatlaşma, kişilik gelişiminin bir parçasıdır. Çocuklar aslında bize ‘Ben artık senden ayrı bir bireyim, kendi kararlarım ve tercihlerim var, ben de bağımsız olarak bir şeyler yapmak istiyorum’ mesajını vermeye çalışır. Gelişimsel sınırlar içerisinde kendi tercihleri konusunda inatlaşan çocuklar, büyüdükleri zaman kullanacakları kendi ayakları üzerinde durma, kararlar alabilme becerilerini öğrenirler. Hatta araştırmalara göre kuralları sorgulayan, hatta inatlaşan çocuklar hem eğitim hem iş hayatında daha başarılı oluyorlar. Arkadaşları yanlış şeyler yaptığında bile onları izlemek yerine kendi kararlarını uyguladıkları için kötü arkadaşların daha az etkisinde kalıyorlar.

Fakat gelişimsel dönemde beklenilenden daha fazla inat davranışı gösteren, isteklerini sürekli inatlaşma yoluyla ifade eden çocuklar için durum biraz daha farklı olabilir. Çünkü bazen çocuklar sizin sınırlarınızı test etmek amacıyla da inatlaşırlar. Bu inatlaşma krizleri doğru bir şekilde yönetilmez ise maalesef inatlaşma davranışı pekiştirilmiş olur.

Çocukların bu gibi inatlaşma krizleriyle en iyi şekilde baş edebilmeniz için birkaç öneri:

  • Tutarlı ve net sınırlar çizin

Çocuklar kaç yaşında olursa olsun, hayatlarının belirli bir düzende olması için uyku saati, tehlikeli oyunlar oynamamak gibi tutarlı kuralların konulması gerekir. Kurallar konusunda en önemli nokta koyduğunuz kuralların gerçekten gerekli olduğundan emin olmanız ve bu kuralların gerekçesini kısa ve net olarak çocuğunuza açıklamanızdır. Koyduğunuz kuralları, tutarlı olarak uygulayın. Durum öyle gerektirdi diye asla esnetmeyin. Mesela mağazaya girerken eğer sadece bir oyuncak alma sözü verdiyseniz, o gün çok ısrar etti diye daha fazla almayın. Çünkü bu çocuğunuza yeterince inatlaşırsam istediğim olur mesajını verir ve inatlaşma davranışını pekiştirir.

 

  • Dinleyin, ama tartışmayın

Çocuğunuz inatlaşmaya başladığı zaman ve sinirliyken onunla tartışmayın. Bağıran bir çocuğa karşılık olarak bağırmak, karışlıklı bağrışma yarışından başka bir işe yaramaz. Sakin kalmak için elinizden geleni yapın. İkiniz de sakinleştikten sonra iletişime geçmek en iyisidir.

Gelişimsel inatlaşma dönemlerinde çocuklar bazen neyi istediğini bile bilmeden inatlaşabilir. Bu tür durumlarda en iyi yöntem çocuğun dikkatini dağıtmaktır. Mesela, çocuğunuz daha önce izin vermediğiniz bir şeyi yapmak istediğinde, sakince ona bunun mümkün olmadığını yeniden hatırlatın ve yapabileceği alternatif bir şeyi önerin ya da gösterin. Eğer çocuk inatlaşmaya devam ederse yapılacak en iyi şey ona sakince yapmak istediğinin mümkün olmadığını ve bunun için üzgün olduğunuzu, onu anladığınızı söylemek ve kararınızın arkasında durmaktır.

  • Seçenekler sunun

Çocuklar her zaman kendilerine ne yapmaları gerektiğinin söylenilmesinden hoşlanmaz. Çocuklarınıza emir vermeyin, seçenekler sunun. ’Hadi yatağa’ demek yerine, ‘Uykudan önce bu kitabı mı, yoksa şu kitabımı mı okuyalım?’ diye sorun. Çok fazla seçenek sunmak da iyi değildir. Dolaptan kıyafet seçmesini istemek onun kafasını karıştırabilir. Ama eğer ona 2 ya da 3 tercih sunarsanız, bu işinizi kolaylaştırır. Seçenek sunduğunuz zaman çocuğunuz fikirlerine değer verildiğini hisseder ve kendi seçimini yaparak bağımsızlık duygusu yaşar.

  • Zorlamayın, anlamaya çalışın

Çocuğunuza bir şeyleri zorla yaptırmak yerine neden direndiğini anlamaya çalışın. Onun bakış açısından bakmayı deneyin. Çocuğunuzu ne kadar iyi tanırsanız onun inat krizleriyle o kadar iyi baş edersiniz. Ebeveynleri ile daha iyi iletişime sahip çocuklar daha uzlaşmacı olurlar. Çünkü dinlenildiklerini ve anlaşıldıklarını hissederler. Dinlenilen çocuk, sizi dinlemekte daha istekli olur. Çocuğunuza sürekli bir şeyleri zorla yaptırmak onları daha da inatçı yapar ve ileride iletişim problemlerine sebep olabilir.

  • Olumlu yaklaşın

Çocuğunuza nasıl yaklaştığınız, çocuğunuzun size yaklaşımını etkiler. Ses tonunuza, vücut dilinize, seçtiğiniz kelimelere dikkat edin. Onlara ne yapacaklarını söylemek, yerine, onlarla işbirliği yapın .’Hadi… yapalım’, ‘…denemek ister misin’ gibi ifadeler kullanın. ‘Oyuncaklarını topla’ yerine ‘kim daha hızlı toplayacak, yarışalım mı?’, ‘benim özel yardımcım olur musun?’ gibi oyunla karışık eğlenceli aktiviteler önerin.

Çocuk gelişiminde doğal bir davranış olan inatlaşmanın pekişerek kriz haline gelmesine izin vermeyin. Eğer inatlaşma davranışı gelişim döneminde beklenilenden çok daha fazla, kendine ya da başkasına zarar verebilecek düzeyde ise ve aile kural koyma, tutarlı olma, iletişim kurma konularında problem yaşıyor ise mutlaka bir uzmana danışın.

You Might Also Like

ÇOCUKLARINIZI KARŞILAŞTIRMA YAPMADAN BÜYÜTÜN

ÇOCUKLAR DUDAKTAN ÖPÜLÜR MÜ?

Yaşasın Tatil! Şimdi Oyun Zamanı

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Konusunda Doğru Bilinen Yanlışlar

Okula Başlayan Çocuk Psikolojisi

DEHB ile Başa Çıkmak için Ailelere 6 Öneri

Televizyonun Çocuklar Üzerinde Etkileri

ÇOCUKLAR EV İŞLERİNE YARDIM ETMELİ Mİ?

Erken Çocukluk Dönemi Neden Çok Önemlidir?

Bebeklerin Dil Gelişimini Nasıl Destekleyebilirsiniz?

OKULA DÖNÜŞ: DAHA GÜZEL BİR BAŞLANGIÇ İÇİN İPUÇLARI

DİL BECERİLERİNİ DESTEKLEYEN OYUNCAK ÖNERİLERİ

Çocuğunuzun Sizi Gerçekten Dinlemesini Nasıl Sağlarsınız?

ÇOCUKLAR NEDEN UYUMAK İSTEMEZ?

Dikkat Becerilerini Destekleyici Oyunlar

ÇOCUKLAR NEDEN YALAN SÖYLER?

Daha Mutlu ve Sağlıklı Bir Aile Ortamı için 5 Öneri

Özel Dersler, Kurslar, Aktiviteler: Teşvik mi Ediyoruz, Yoksa Zorluyor Muyuz?

Çocuklar için Doğru Oyuncak Seçimleri

BEBEKLERE UYKU ALIŞKANLIĞI NASIL KAZANDIRILIR?

Çocuğunuza Cep Telefonu Almadan Önce Kendinize Sormanız Gereken 4 Soru

Bebeğinizin İlk Yaşındaki Gelişimi

Çocukluk Döneminde Tikler

ÇOCUKLARDA UTANGAÇLIK

ÇOCUĞUNUZUN DİL GELİŞİMİNİ NASIL DESTEKLERSİNİZ?

Ergenlik Döneminde Ailelere Tavsiyeler

Bebeğinizin İlk Yaşında Onun Gelişimini Desteklemek İçin Neler Yapabilirsiniz?

AĞLAYAN BEBEK NASIL SAKİNLEŞTİRİLİR?

Ödül ve Ceza? Çocuklara Doğru Davranışlar Kazandırmak için 21 Öneri

DİKKAT EKSİKLİĞİ ve HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU

Bebeğinizin İlk Yaşı için Oyuncak Rehberi  

Bebeklikten Ergenliğe Sosyal ve Duygusal Gelişim

ÇOCUKLARDA KAYGI BOZUKLUKLARI

MUTLU ÇOCUKLAR YETİŞTİRMEK İÇİN 10 İPUCU

Kardeşler Neden Kavga Eder?

İNDİGO ÇOCUKLAR GERÇEKTEN VAR MI?

Boşanma Çocuklara Nasıl Anlatılmalı?

Çocuklarda Öfkeli Davranışlar

Tuvalet Eğitimi

Çocukların Potansiyel Yetenekleri Nasıl Keşfedilir?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir