Çocukların Potansiyel Yetenekleri Nasıl Keşfedilir?
Çocuk Gelişimi Çocuk Psikolojisi Ebeveynlik Tüm Yazılar

Çocukların Potansiyel Yetenekleri Nasıl Keşfedilir?

Her çocuğun kendine özgü yetenekli olduğu alanlar vardır. Çocuklar çok erken yaşlardan itibaren bu alanları alışkanlıkları, ilgileri, tercihleriyle belli ederler. Kimisinin çizim yeteneği, kimisinin görsel hafızası, kimisinin spora yatkınlığı bu konularda potansiyellerinin olduğunu gösterecek şekilde ilgi çekicidir. Anne babalar çocuklarının bu potansiyellerini ne kadar erken fark ederlerse, çocuklar onları geliştirebilmek için o kadar çok imkâna sahip olacaktır.

Peki, anne babalar çocuklarının potansiyel yeteneklerini keşfetmek ve onların kendilerini geliştirmelerine destek olmak için neler yapabilirler:

1. Çocuğunuzla oyun oynayın, onunla vakit geçirin.

Çocuklarla oyun oynayarak ya da onları oynarken izleyerek onlar hakkında pek çok bilgi edinebilirsiniz. Çocuklar oyun oynarken yaratıcılıklarını, doğal yeteneklerini, güçlü yönlerini özgürce ortaya çıkarırlar. Çocuğunuzun kendisini, çevresini nasıl gördüğünü, tercihlerini, ilgili olduğu konuları oyunlarını izleyerek öğrenebilirseniz.

Kimi çocuk oyunlarında öğretmen rolü, kimisi doktor rolü üstlenerek sevdiği temaları canlandırır. Kimi çocuk ise Legolarıyla değişik figürler ortaya çıkarmaya bayılır. Kimisi mikrofonuyla şarkılar söyler. Kimisinin çizdiği resimlerdeki detaylandırmalar çok özenli ve orijinaldir. Kimisi kendi başına oyuncak arabaları söküp tekrar birleştirmede olağanüstü bir beceri göstermektedir. Yakından gözlemek, çocuğu izlemek bize bu özelliklerini anlamakta yardımcı olur. Çocuğunuzu izlerken kendinize şu soruları sormak size rehberlik edebilir:

Onu en çok ne mutlu ediyor, ne heyecanlandırıyor?

Hangi aktiviteleri, hangi oyuncakları tercih ediyor?

Ne ile en çok dikkatini toplayarak vakit geçiriyor?

Boş zamanlarında neler yapıyor? Neyle ilgileniyor?

2. İlgi alanları hakkında sohbet edin, onu dinleyin.

Çocuklar kendi potansiyellerini herkesten iyi bilirler. Onlar ilgilendikleri şeyler hakkında konuşurken onları dinleyin. Sorularını cevaplamaya, cevaplayamıyorsanız da beraber araştırmaya çalışın. Onlara sorular sorarak ilgilendiğinizi belli edin.  Desteklendiğini hissetmek çocuğun kendisine güvenmesine ve kendisini daha da geliştirmesine yardımcı olacaktır.

3. Ona mümkün olduğunca çok seçenek sunun.

Çocuğunuz için okul aktiviteleri seçerken, spor ya da sanat çalışmalarına yönlendirirken ona bolca seçenek sunun. Sizin hiç ilginizi çekmeyen bir şeyi seçse bile onu mutlaka destekleyin ve denemesini sağlayın.
Hatta neyi seçeceğine karar vermeden önce farklı aktiviteleri denemesine izin verin. Mutlaka denedikleri arasından 1 ya da 2 tanesine daha fazla çekim duyarak onları seçecektir. Onu zorlamadan, gerçekten ilgisini çeken şeyi bulmasına yardımcı olun, ona rehberlik edin.

4. Çok fazla beklenti içerisine girmemeye dikkat edin.

Anne babalar, çocuklarının başarılı olmasını sağlamaya çalışırken kimi zaman çocuklarının yaptıklarını sürekli yorumlayarak, değerlendirerek istemeden onların üstüne yük yüklemiş olurlar. Çocuğunuz size çizdiği bir resmi gösterdiği zaman gereğinden fazla yorum yapmak, çocuğunuzun performansı hakkında kaygılanmasına sebep olabilir ve risk alma, denemeler yapma isteğini azaltabilir.

Çocuklar en çok sevdikleri şeyleri bulma yolculuğunda denemeler yapmanın, arada başarısız olmanın normal olduğunu bilmelidirler. Çok yüksek beklentiler, çocuğun deneme, araştırma yapmasına, yeni fikirler geliştirmesine engel olabilir. Çocuklar takdir edilmeyi severler, bazen sadece anne babanın takdirini, onayını kazanmak, beklentilerini karşılamak için zevk almadan bir şeyler yapmaya çalışabilirler. Hatta bu yüzden kendi tutkularından vazgeçmek zorunda bile kalabilirler.

Çocuklar ne kadar özgürce araştırır ve yeni şeyleri korkusuzca denerse güçlü yönlerini bulmaları o kadar kolay olacaktır.
5. Başkalarıyla karşılaştırmayın.

Çocuğunuzun her hangi bir konudaki performansını asla başka bir çocukla karşılaştırmayın. Her çocuk tek ve özeldir, yetenekleri herkesten farklıdır ve kendine özgüdür. Çocukların potansiyellerini bulmalarına, sürekli başkalarıyla karşılaştırılmak kadar zarar veren bir şey yoktur. Karşılaştırılmak, çocuğun kendisini yetersiz hissetmesine, kaygılanmasına ve sevdiği alanlardan soğumasına sebep olabilir. Bu sebeple çocuklara kaygı ve yetersizlik hissi yükleyen karşılaştırmalardan uzak durulması gerekir.

6. Çocuğunuza güvenin.

Çocukların kendi potansiyellerini, yeteneklerini keşfetmeleri için sizin yapabileceğiniz en önemli şey çocuğunuzun yeni şeyler denemesine, sorular sormasına, araştırmasına, kendini geliştirmesine destek olmaktır. Bu destekle oluşan altyapı,  çocukların yaratıcılıklarının gelişmesinde, kendilerine güvenmelerinde büyük rol oynar. Çocuğunuz, sizin çocukken ilgilendiğiniz alanlarla, sizin hep kendinizi geliştirmek istediğiniz konularla ilgilenmiyor olabilir. Çünkü onların bambaşka yetenekleri olabilir. Kendi potansiyellerini bulmaları için, öncelikle onların sizin tarafınızdan anlaşılmaya ihtiyaçları vardır. Onlara güvenin ve kendi yollarını bulmalarına yardım edin.  Çocukların kendilerini, yeteneklerini, potansiyellerini bulma yolculuklarında anne babaların onlara rehberlik etmesi hem keyifli, hem de son derece gurur vericidir.

Sevgiyle kalın,

Uzman Psikolog Burcu Çapa

Bu yazının orjinali çocukmarket blog’da yayınlanmıştır. Buradan ulaşabilirsiniz.

 

You Might Also Like

Bebeğinizin İlk Yaşındaki Gelişimi

ÇOCUKLAR NEDEN UYUMAK İSTEMEZ?

BEBEKLERE UYKU ALIŞKANLIĞI NASIL KAZANDIRILIR?

Erken Çocukluk Dönemi Neden Çok Önemlidir?

Yaşasın Tatil! Şimdi Oyun Zamanı

DİKKAT EKSİKLİĞİ ve HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU

Kardeşler Neden Kavga Eder?

Çocuğunuzun Sizi Gerçekten Dinlemesini Nasıl Sağlarsınız?

Özel Dersler, Kurslar, Aktiviteler: Teşvik mi Ediyoruz, Yoksa Zorluyor Muyuz?

Çocuğunuza Cep Telefonu Almadan Önce Kendinize Sormanız Gereken 4 Soru

Çocukluk Döneminde Tikler

Daha Mutlu ve Sağlıklı Bir Aile Ortamı için 5 Öneri

AĞLAYAN BEBEK NASIL SAKİNLEŞTİRİLİR?

Bebeğinizin İlk Yaşında Onun Gelişimini Desteklemek İçin Neler Yapabilirsiniz?

ÇOCUKLAR DUDAKTAN ÖPÜLÜR MÜ?

Bebeklerin Dil Gelişimini Nasıl Destekleyebilirsiniz?

Çocuklar için Doğru Oyuncak Seçimleri

Bebeğinizin İlk Yaşı için Oyuncak Rehberi  

Dikkat Becerilerini Destekleyici Oyunlar

ÇOCUKLAR NEDEN YALAN SÖYLER?

ÇOCUKLARINIZI KARŞILAŞTIRMA YAPMADAN BÜYÜTÜN

Çocukların İnatçı Davranışları ile Nasıl Baş Edersiniz?

ÇOCUKLARDA UTANGAÇLIK

Ödül ve Ceza? Çocuklara Doğru Davranışlar Kazandırmak için 21 Öneri

Televizyonun Çocuklar Üzerinde Etkileri

Okula Başlayan Çocuk Psikolojisi

ÇOCUĞUNUZUN DİL GELİŞİMİNİ NASIL DESTEKLERSİNİZ?

Boşanma Çocuklara Nasıl Anlatılmalı?

OKULA DÖNÜŞ: DAHA GÜZEL BİR BAŞLANGIÇ İÇİN İPUÇLARI

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Konusunda Doğru Bilinen Yanlışlar

Çocuklarda Öfkeli Davranışlar

Tuvalet Eğitimi

Bebeklikten Ergenliğe Sosyal ve Duygusal Gelişim

Ergenlik Döneminde Ailelere Tavsiyeler

ÇOCUKLARDA KAYGI BOZUKLUKLARI

DEHB ile Başa Çıkmak için Ailelere 6 Öneri

DİL BECERİLERİNİ DESTEKLEYEN OYUNCAK ÖNERİLERİ

MUTLU ÇOCUKLAR YETİŞTİRMEK İÇİN 10 İPUCU

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir